کمبود کیتهای تشخیصی و مشکلات تأمین ارز، فعالیت آزمایشگاههای تشخیص طبی را با چالش جدی مواجه کرده است؛ به طوری که برخی مراکز به دلیل نبود کیتهای مورد نیاز دستگاههای پیشرفته، ناچار به توقف استفاده از بخشی از تجهیزات خود شدهاند.
حسین فاطمی، رئیس انجمن متخصصان علوم آزمایشگاهی بالینی ایران، در این باره گفت: طی سالهای اخیر بسیاری از آزمایشگاههای کشور به تجهیزات مدرن و دستگاههای موسوم به «کلوز» مجهز شدهاند؛ دستگاههایی که برای ارائه نتایج دقیق، تنها با کیتهای اختصاصی خود کار میکنند. با این حال، کاهش دسترسی به ارز و دشواری واردات موجب شده تأمین این کیتها با مشکل روبهرو شود و انبارهای بسیاری از شرکتهای واردکننده از خالی بودن خود خبر دهند.
به گفته او، کمبود اقلام تشخیصی دامنه گستردهای پیدا کرده و کیتهای مورد استفاده در آزمایشهای مختلف از جمله تست توبرکولین، کیتهای تشخیص سل و بسیاری از آزمایشهای هورمونی موجود نیست.
فاطمی ادامه داد: برخی از این اقلام به سختی در بازار یافت میشوند و برخی دیگر با افزایش قابل توجه قیمت عرضه میشوند.
رئیس انجمن متخصصان علوم آزمایشگاهی بالینی ایران با اشاره به هزینههای بالای تأمین تجهیزات و ملزومات آزمایشگاهی به ساعت سلامت گفت: بخش زیادی از این کالاها با ارز آزاد وارد کشور میشوند و از حمایت ارزی برخوردار نیستند. همین موضوع فشار مالی سنگینی به آزمایشگاهها وارد کرده و قدرت خرید آنها را کاهش داده است.
او ادامه داد: در حوزه آزمایشهای هورمونی، دستگاههای جدید تنها با کیتها و مواد مصرفی اختصاصی خود قابلیت فعالیت دارند و در صورت نبود این اقلام، عملاً امکان استفاده از دستگاه وجود ندارد.
فاطمی این مسئله را به ضرر بیمار و پزشک و آزمایشگاه دانست: وقتی کیت یا مواد مورد نیاز این تجهیزات تأمین نشود، آزمایشگاه ناچار است دستگاه را از چرخه خدمت خارج کند و تا زمان رفع مشکل از آن استفاده نکند.
به گفته او بسیاری از شرکتهای تأمینکننده به دلیل دریافت نکردن ارز نتوانستهاند سفارشهای خود را وارد کشور کنند. در عین حال اداره کل تجهیزات پزشکی سازمان غذا و دارو به صورت مستمر وضعیت کمبودها را پایش میکند و از جزئیات آن مطلع است.
براساس اعلام فاطمی، حدود چهار هزار آزمایشگاه تشخیص طبی در کشور فعال هستند که علاوه بر کمبود کیتهای تشخیصی، تأخیر بیمهها در پرداخت مطالبات نیز شرایط را دشوارتر کرده است. در حال حاضر مطالبات آزمایشگاهها حدود ۹ ماه پرداخت نشده و همین موضوع ادامه فعالیت برخی مراکز را با مشکل مواجه کرده است.
رئیس انجمن متخصصان علوم آزمایشگاهی بالینی ایران هشدار داد که تداوم این وضعیت میتواند تعداد بیشتری از آزمایشگاهها را در معرض تعطیلی قرار دهد و حتی اکنون نیز برخی مراکز به دلیل مشکلات مالی و کمبود تجهیزات فعالیت خود را متوقف کردهاند.
