وزارت علوم در حالی تصویری از وضعیت آموزش عالی کشور پس از جنگ ترسیم میکند که آمارها از کاهش ۱.۴ میلیون نفری جمعیت دانشجویی در یک دهه اخیر و ریزش تمایل به تحصیلات دانشگاهی حکایت دارد. ابوالفضل واحدی با تشریح تبعات بحرانهای اخیر، از افت کیفیت یادگیری و آسیب به زیرساختهای دانشگاهی میگوید و همزمان به تجربه کشورهای جنگزدهای مانند سوریه اشاره میکند که بیش از ۵۰ درصد اعضای هیئت علمی خود را از دست دادند. با این حال، او بر این نکته تأکید میکند که چراغ دانش خاموششدنی نیست و آموزش عالی ایران با وجود همه مشکلات، همچنان در برخی شاخصها رتبههای ۱۴ تا ۱۶ جهانی را در اختیار دارد. در همین حال، ۶۶ درصد دانشجویان از اختلال در کلاسهای مجازی خبر دادهاند و وزارت علوم در حال بازگشت تدریجی به آموزش حضوری است.
براساس گزارش ایلنا، ابوالفضل واحدی معاون آموزشی وزارت علوم در نشست خبری گفت: در تمامی تصمیمگیریهای آموزشی، سه اصل راهبردی حفظ سلامت و امنیت دانشجویان، اساتید و کارکنان، تداوم فرآیند آموزش و صیانت از جایگاه دانش به عنوان اولویتهای غیرقابلتغییر در دستور کار قرار داشت.
او با اشاره به آثار جنگ بر وضعیت آموزش عالی کشور افزود: در این مدت، کشور با تخریب بخشی از زیرساختها مواجه شد و بیش از ۳۰ دانشگاه بهصورت مستقیم یا غیرمستقیم آسیب دیدند. تشدید بیکاری، افزایش تمایل به مهاجرت، محدود شدن تعاملات بینالمللی، تأثیر منفی بر جایگاه علمی ایران داشته و فشار اقتصادی و تضعیف منابع مالی از جمله پیامدهای این شرایط است.
واحدی با اشاره به تجربه دیگر کشورها گفت: مطالعات بینالمللی نشان میدهد آثار جنگ در حوزه آموزش عالی بهتدریج و در بلندمدت خود را آشکار میکند. در سوریه بیش از ۵۰ درصد اعضای هیئت علمی مهاجرت کردهاند و در لبنان ۷۷ درصد دانشجویان اعلام کردهاند کیفیت یادگیری آنها کاهش یافته است.
معاون آموزشی وزارت علوم از کاهش جمعیت دانشجویی کشور از ۴ میلیون و ۸۰۰ هزار نفر در سال ۱۳۹۳ به حدود ۳ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر در سال ۱۴۰۲ خبر داد و گفت: امروز با تغییر پارادایم در نگاه به مدرک دانشگاهی مواجه هستیم.
او درباره چالشهای آموزش مجازی نیز گفت: بر اساس نظرسنجیها، ۶۶ درصد دانشجویان اعلام کردهاند که کلاسهای مجازی آنها با اختلال همراه بوده است. مشکلات زیرساختی، مسائل روحی و روانی دانشجویان و کاهش مشارکت از دیگر چالشهای این دوره بوده است.
واحدی از بازگشت تدریجی دانشگاهها به آموزش حضوری خبر داد و گفت: امتحانات مقاطع تحصیلات تکمیلی بهصورت حضوری برگزار میشود، اما با توجه به شرایط موجود، امتحانات مقطع کارشناسی بهصورت مجازی خواهد بود.
او همچنین درباره دانشجویان جدیدالورود گفت: دو سناریو پیشرو داریم؛ اگر نتایج کنکور در آبان اعلام شود، نیمسال اول فشرده برگزار میشود و اگر نتایج به آذرماه موکول شود، آغاز تحصیل نودانشجویان از بهمنماه خواهد بود.